LoretoLoretoLoretoLoretteLoretoLoreto

De gedocumenteerde geschiedenis van het heiligdom reikt terug tot het einde van de kruistochten, omstreeks de veertiende eeuw. Volgens de overlevering droegen engelen het huis van de Heilige Familie in 1291 van Nazareth naar Tersatto in Kroatië, in 1294 naar een bos bij Ancona, in 1295 naar een heuvel bij Recanati en in 1296 naar de openbare weg waar het nu staat.

De eerste uitvoerige vermelding van die traditie is een geschrift van Teramano uit 1472, bijna twee eeuwen na de veronderstelde gebeurtenis. De onderzoeker Herbert Thurston wees erop dat vroege bronnen bij de vereerde plek in Nazareth geen gebouw noemen. In 1507 verwees paus Julius II als eerste in een bul naar de overbrenging, met de behoedzame formule dat dit vroom geloofd en verteld wordt.

Modern onderzoek wijst een andere richting. De pauselijke lijfarts Giuseppe Lapponi meldde in mei 1900 archiefstukken volgens welke leden van de Byzantijnse familie Angelos stenen uit Nazareth naar Italië lieten brengen, eind 1294 als huwelijksgeschenk. Opgravingen tussen 1962 en 1965 leverden munten op van Guy II de la Roche, regent van Athene; op de stenen staan Romeinse cijfers, die wijzen op zorgvuldige demontage en herbouw.

De bouw van de basiliek begon in 1468 op initiatief van Nicolò dall'Aste, bisschop van Recanati; na diens dood in 1469 zette paus Paulus II het werk voort. Vanaf 1487 en 1488 gaf Baccio Pontelli de kerk haar versterkte karakter, met weergangen en stenen consoles, bedoeld als verdediging tegen Turkse aanvallen. Giuliano da Sangallo voltooide de gewelfde koepel op 23 mei 1500.

Udokumentowane dzieje sanktuarium sięgają końca wypraw krzyżowych, mniej więcej czternastego wieku. Według tradycji aniołowie przenieśli dom Świętej Rodziny w 1291 roku z Nazaretu do Tersatto w Chorwacji, w 1294 roku do lasu pod Ankoną, w 1295 roku na wzgórze pod Recanati, a w 1296 roku na publiczną drogę, gdzie stoi obecnie.

Pierwszą obszerną wzmianką o tej tradycji jest pismo Teramana z 1472 roku, powstałe niemal dwa stulecia po domniemanym wydarzeniu. Badacz Herbert Thurston zwrócił uwagę, że wczesne źródła nie wymieniają żadnej budowli przy czczonym miejscu w Nazarecie. W 1507 roku papież Juliusz II jako pierwszy odniósł się w bulli do przeniesienia, ostrożną formułą, że w to się pobożnie wierzy i tak się opowiada.

Współczesne badania wskazują w inną stronę. Papieski lekarz przyboczny Giuseppe Lapponi doniósł w maju 1900 roku o dokumentach archiwalnych, według których członkowie bizantyńskiej rodziny Angelosów kazali przewieźć kamienie z Nazaretu do Italii, pod koniec 1294 roku jako dar ślubny. Wykopaliska prowadzone w latach 1962-1965 przyniosły monety Guy'a II de la Roche, regenta Aten; na kamieniach widnieją cyfry rzymskie, wskazujące na staranny demontaż i ponowne złożenie.

Budowa bazyliki rozpoczęła się w 1468 roku z inicjatywy Nicolò dall'Aste, biskupa Recanati; po jego śmierci w 1469 roku dzieło kontynuował papież Paweł II. Od 1487 i 1488 roku Baccio Pontelli nadał kościołowi jego obronny charakter, z gankami strażniczymi i kamiennymi wspornikami, pomyślanymi jako obrona przed atakami tureckimi. Giuliano da Sangallo ukończył sklepioną kopułę 23 maja 1500 roku.

Die dokumentierte Geschichte des Heiligtums reicht bis an das Ende der Kreuzzüge zurück, etwa in das vierzehnte Jahrhundert. Der Überlieferung nach trugen Engel das Haus der Heiligen Familie 1291 von Nazareth nach Tersatto in Kroatien, 1294 in einen Wald bei Ancona, 1295 auf einen Hügel bei Recanati und 1296 an die öffentliche Straße, an der es heute steht.

Die erste ausführliche Erwähnung dieser Tradition ist eine Schrift des Teramano von 1472, fast zwei Jahrhunderte nach dem angenommenen Geschehen. Der Forscher Herbert Thurston wies darauf hin, dass frühe Quellen bei der verehrten Stätte in Nazareth kein Gebäude nennen. 1507 verwies Papst Julius II. als Erster in einer Bulle auf die Überführung, mit der behutsamen Formel, dies werde fromm geglaubt und erzählt.

Die moderne Forschung weist in eine andere Richtung. Der päpstliche Leibarzt Giuseppe Lapponi meldete im Mai 1900 Archivstücke, denen zufolge Mitglieder der byzantinischen Familie Angelos Ende 1294 Steine aus Nazareth als Hochzeitsgeschenk nach Italien bringen ließen. Ausgrabungen zwischen 1962 und 1965 erbrachten Münzen Guys II. de la Roche, des Regenten von Athen; auf den Steinen stehen römische Ziffern, die auf sorgfältige Demontage und Wiedererrichtung hinweisen.

Der Bau der Basilika begann 1468 auf Betreiben von Nicolò dall'Aste, Bischof von Recanati; nach dessen Tod 1469 setzte Papst Paul II. das Werk fort. Ab 1487 und 1488 gab Baccio Pontelli der Kirche ihren wehrhaften Charakter, mit Wehrgängen und steinernen Konsolen, gedacht als Verteidigung gegen türkische Angriffe. Giuliano da Sangallo vollendete die gewölbte Kuppel am 23. Mai 1500.

L'histoire documentée du sanctuaire remonte à la fin des croisades, vers le quatorzième siècle. Selon la tradition, des anges portèrent la maison de la Sainte Famille en 1291 de Nazareth à Tersatto en Croatie, en 1294 dans un bois près d'Ancône, en 1295 sur une colline près de Recanati et en 1296 sur la voie publique où elle se trouve aujourd'hui.

La première mention détaillée de cette tradition est un écrit de Teramano de 1472, près de deux siècles après l'événement supposé. Le chercheur Herbert Thurston a fait observer que les sources anciennes ne mentionnent aucun bâtiment sur le lieu vénéré de Nazareth. En 1507, le pape Jules II fut le premier à évoquer la translation dans une bulle, avec la formule prudente selon laquelle on le croit et on le rapporte pieusement.

La recherche moderne indique une autre direction. Le médecin personnel du pape, Giuseppe Lapponi, signala en mai 1900 des pièces d'archives selon lesquelles des membres de la famille byzantine des Angelos firent transporter des pierres de Nazareth en Italie, fin 1294, comme cadeau de mariage. Des fouilles menées entre 1962 et 1965 livrèrent des monnaies de Guy II de la Roche, régent d'Athènes ; les pierres portent des chiffres romains, qui indiquent un démontage et une reconstruction soigneux.

La construction de la basilique commença en 1468 à l'initiative de Nicolò dall'Aste, évêque de Recanati ; après sa mort en 1469, le pape Paul II poursuivit les travaux. À partir de 1487 et 1488, Baccio Pontelli donna à l'église son caractère fortifié, avec des chemins de ronde et des consoles de pierre, destinés à la défense contre les attaques turques. Giuliano da Sangallo acheva la coupole voûtée le 23 mai 1500.

La storia documentata del santuario risale alla fine delle crociate, intorno al XIV secolo. Secondo la tradizione gli angeli trasportarono la casa della Santa Famiglia nel 1291 da Nazaret a Tersatto in Croazia, nel 1294 in un bosco presso Ancona, nel 1295 su una collina presso Recanati e nel 1296 sulla via pubblica dove oggi si trova.

La prima menzione estesa di quella tradizione è uno scritto di Teramano del 1472, quasi due secoli dopo il presunto avvenimento. Lo studioso Herbert Thurston fece osservare che le fonti antiche non nominano alcun edificio presso il luogo venerato a Nazaret. Nel 1507 papa Giulio II fu il primo a riferirsi alla traslazione in una bolla, con la formula prudente secondo cui la cosa è piamente creduta e raccontata.

La ricerca moderna indica un'altra direzione. Nel maggio del 1900 il medico personale del papa, Giuseppe Lapponi, segnalò documenti d'archivio secondo i quali membri della famiglia bizantina degli Angeli fecero portare pietre da Nazaret in Italia, alla fine del 1294 come dono nuziale. Gli scavi tra il 1962 e il 1965 restituirono monete di Guido II de la Roche, reggente di Atene; sulle pietre figurano cifre romane, che indicano uno smontaggio e una ricostruzione accurati.

La costruzione della basilica iniziò nel 1468 su iniziativa di Nicolò dall'Aste, vescovo di Recanati; dopo la sua morte nel 1469 papa Paolo II proseguì i lavori. A partire dal 1487 e dal 1488 Baccio Pontelli diede alla chiesa il suo carattere fortificato, con camminamenti di ronda e mensole in pietra, pensati come difesa contro gli attacchi turchi. Giuliano da Sangallo completò la cupola voltata il 23 maggio 1500.

La historia documentada del santuario se remonta al final de las cruzadas, hacia el siglo XIV. Según la tradición, los ángeles trasladaron la casa de la Sagrada Familia en 1291 de Nazaret a Tersatto, en Croacia; en 1294 a un bosque cercano a Ancona; en 1295 a una colina próxima a Recanati; y en 1296 al camino público donde hoy se encuentra.

La primera mención detallada de esa tradición es un escrito de Teramano de 1472, casi dos siglos después del supuesto suceso. El investigador Herbert Thurston señaló que las fuentes tempranas no mencionan ningún edificio en el lugar venerado de Nazaret. En 1507 el papa Julio II fue el primero en referirse en una bula al traslado, con la cauta fórmula de que así se cree y se cuenta piadosamente.

La investigación moderna apunta en otra dirección. El médico personal del papa, Giuseppe Lapponi, dio noticia en mayo de 1900 de documentos de archivo según los cuales miembros de la familia bizantina Ángelos hicieron trasladar piedras de Nazaret a Italia, a finales de 1294, como regalo de bodas.

Las excavaciones realizadas entre 1962 y 1965 sacaron a la luz monedas de Guido II de la Roche, regente de Atenas; en las piedras hay cifras romanas, que apuntan a un desmontaje y una reconstrucción cuidadosos.

La construcción de la basílica comenzó en 1468 por iniciativa de Nicolò dall'Aste, obispo de Recanati; tras su muerte en 1469, el papa Pablo II prosiguió la obra. A partir de 1487 y 1488 Baccio Pontelli dio a la iglesia su carácter fortificado, con adarves y ménsulas de piedra, pensados como defensa frente a los ataques turcos. Giuliano da Sangallo concluyó la cúpula abovedada el 23 de mayo de 1500.

Het vereerde middelpunt is de Santa Casa zelf: drie stenen muren zonder dak en zonder fundering, ongeveer 9,5 bij 4 meter, met een deur aan de noordzijde en een venster aan de westzijde. Dat venster heet het Engelenvenster: daar ontving Maria volgens de traditie de aankondiging. De stenen en de mortel worden beschreven als typisch voor het Nazareth van de eerste eeuw en niet voor de Marche.

In het huisje staat een beeld van Maria met het Kind, een Zwarte Madonna van 84 centimeter hoog. Het oorspronkelijke beeld van olijfhout werd volgens de legende aan de evangelist Lucas toegeschreven, maar wordt op stijlkenmerken in de vijftiende eeuw geplaatst. Sinds de zestiende eeuw dragen moeder en kind een met juwelen bezette mantel, de dalmatiek genoemd.

Napoleontische troepen roofden het beeld in 1797 en voerden het naar Parijs; op 9 december 1801 keerde het in Loreto terug. Op 23 februari 1921 verwoestte een brand de sculptuur. Paus Pius XI liet een nieuw beeld snijden uit cederhout van de Libanon uit de Vaticaanse tuinen, gemodelleerd door Enrico Quattrini en uitgevoerd en beschilderd door Leopoldo Celani. Op 5 september 1922 verleende hij het een kroning.

Czczonym ośrodkiem jest sama Santa Casa: trzy kamienne ściany bez dachu i bez fundamentów, o wymiarach około 9,5 na 4 metry, z drzwiami od strony północnej i oknem od strony zachodniej. To okno nosi nazwę Okna Anielskiego: tam Maryja zgodnie z tradycją przyjęła zwiastowanie. Kamienie i zaprawę opisuje się jako typowe dla Nazaretu pierwszego wieku, a nie dla Marche.

W domku stoi figura Maryi z Dzieciątkiem, Czarna Madonna o wysokości 84 centymetrów. Pierwotną figurę z drewna oliwnego przypisywano według legendy ewangeliście Łukaszowi, lecz na podstawie cech stylowych datuje się ją na wiek piętnasty. Od szesnastego wieku matka i dziecko noszą płaszcz wysadzany klejnotami, zwany dalmatyką.

Wojska napoleońskie zrabowały figurę w 1797 roku i wywiozły ją do Paryża; 9 grudnia 1801 roku powróciła do Loreto. 23 lutego 1921 roku pożar zniszczył rzeźbę. Papież Pius XI polecił wyrzeźbić nową figurę z drewna cedru libańskiego z ogrodów watykańskich, według modelu Enrica Quattriniego, wykonaną i pomalowaną przez Leopolda Celaniego. 5 września 1922 roku udzielił jej koronacji.

Der verehrte Mittelpunkt ist die Santa Casa selbst: drei steinerne Mauern ohne Dach und ohne Fundament, etwa 9,5 mal 4 Meter, mit einer Tür an der Nordseite und einem Fenster an der Westseite. Dieses Fenster heißt das Engelsfenster: Dort empfing Maria der Tradition nach die Verkündigung. Die Steine und der Mörtel werden als typisch für das Nazareth des ersten Jahrhunderts und nicht für die Marken beschrieben.

In dem Häuschen steht eine Figur Marias mit dem Kind, eine Schwarze Madonna von 84 Zentimetern Höhe. Die ursprüngliche Figur aus Olivenholz wurde der Legende nach dem Evangelisten Lukas zugeschrieben, wird aufgrund von Stilmerkmalen aber in das fünfzehnte Jahrhundert eingeordnet. Seit dem sechzehnten Jahrhundert tragen Mutter und Kind einen mit Juwelen besetzten Mantel, Dalmatik genannt.

Napoleonische Truppen raubten die Figur 1797 und führten sie nach Paris; am 9. Dezember 1801 kehrte sie nach Loreto zurück. Am 23. Februar 1921 zerstörte ein Brand die Skulptur. Papst Pius XI. ließ eine neue Figur aus Zedernholz des Libanon aus den Vatikanischen Gärten schnitzen, modelliert von Enrico Quattrini sowie ausgeführt und bemalt von Leopoldo Celani. Am 5. September 1922 verlieh er ihr eine Krönung.

Le centre de la vénération est la Santa Casa elle-même : trois murs de pierre sans toit ni fondations, d'environ 9,5 sur 4 mètres, avec une porte au nord et une fenêtre à l'ouest. Cette fenêtre est appelée la fenêtre de l'Ange : c'est là que Marie reçut, selon la tradition, l'annonce. Les pierres et le mortier sont décrits comme typiques du Nazareth du premier siècle et non des Marches.

Dans la maisonnette se dresse une statue de Marie à l'Enfant, une Vierge noire haute de 84 centimètres. La statue d'origine, en bois d'olivier, était selon la légende attribuée à l'évangéliste Luc, mais les caractères stylistiques la situent au quinzième siècle. Depuis le seizième siècle, la mère et l'enfant portent un manteau serti de joyaux, appelé dalmatique.

Les troupes napoléoniennes s'emparèrent de la statue en 1797 et l'emportèrent à Paris ; le 9 décembre 1801, elle revint à Lorette. Le 23 février 1921, un incendie détruisit la sculpture. Le pape Pie XI fit tailler une nouvelle statue dans du cèdre du Liban provenant des jardins du Vatican, modelée par Enrico Quattrini, exécutée et peinte par Leopoldo Celani. Le 5 septembre 1922, il lui accorda un couronnement.

Il centro venerato è la Santa Casa stessa: tre muri in pietra senza tetto e senza fondamenta, di circa 9,5 per 4 metri, con una porta sul lato nord e una finestra sul lato ovest. Quella finestra è detta finestra dell'Angelo: lì, secondo la tradizione, Maria ricevette l'annuncio. Le pietre e la malta sono descritte come tipiche della Nazaret del primo secolo e non delle Marche.

Nella casetta si trova una statua di Maria con il Bambino, una Madonna Nera alta 84 centimetri. La statua originaria, in legno d'ulivo, era secondo la leggenda attribuita all'evangelista Luca, ma per caratteri stilistici viene collocata nel Quattrocento. Dal Cinquecento madre e figlio portano un manto ingemmato, detto dalmatica.

Le truppe napoleoniche trafugarono la statua nel 1797 e la portarono a Parigi; il 9 dicembre 1801 fece ritorno a Loreto. Il 23 febbraio 1921 un incendio distrusse la scultura. Papa Pio XI fece intagliare una nuova statua in legno di cedro del Libano proveniente dai giardini vaticani, modellata da Enrico Quattrini ed eseguita e dipinta da Leopoldo Celani. Il 5 settembre 1922 le concesse un'incoronazione.

El centro venerado es la propia Santa Casa: tres muros de piedra sin techo y sin cimientos, de unos 9,5 por 4 metros, con una puerta en el lado norte y una ventana en el lado oeste. Esa ventana se llama la ventana del Ángel: allí recibió María, según la tradición, la anunciación. Las piedras y el mortero se describen como típicos del Nazaret del siglo I y no de las Marcas.

En la casita hay una imagen de María con el Niño, una Virgen Negra de 84 centímetros de altura. La imagen original, de madera de olivo, se atribuía según la leyenda al evangelista Lucas, pero por sus rasgos estilísticos se sitúa en el siglo XV. Desde el siglo XVI la madre y el niño llevan un manto cuajado de joyas, llamado dalmática.

Las tropas napoleónicas robaron la imagen en 1797 y la llevaron a París; el 9 de diciembre de 1801 regresó a Loreto. El 23 de febrero de 1921 un incendio destruyó la escultura. El papa Pío XI mandó tallar una nueva imagen en madera de cedro del Líbano procedente de los jardines vaticanos, modelada por Enrico Quattrini y ejecutada y policromada por Leopoldo Celani. El 5 de septiembre de 1922 le concedió una coronación.

Om de Santa Casa staat een hoog marmeren omhulsel naar ontwerp van Bramante, vanaf 1513 grotendeels uitgevoerd door Andrea Sansovino. De vier zijden tonen de Aankondiging, de Geboorte van Christus, de aankomst van de Santa Casa in Loreto en de geboorte van Maria. De Aankondiging, voltooid in 1523, geldt als het hoogtepunt van het geheel.

De koepel heeft een middellijn van 22 meter. Cristoforo Roncalli, bijgenaamd Pomarancio, beschilderde haar tussen 1610 en 1615; Cesare Maccari decoreerde haar tussen 1895 en 1907 opnieuw, met de geschiedenis van het dogma van de Onbevlekte Ontvangenis en van de Lauretaanse Litanie. De gevel van witte Istrische steen werd in 1587 voltooid onder paus Sixtus V, die Loreto in 1586 had versterkt.

Luigi Vanvitelli bouwde tussen 1750 en 1754 de klokkentoren van 75,6 meter; het carillon speelt de Lauretaanse Litanie. De drie bronzen deuren ontstonden rond het jubeljaar 1600. In de sacristieën schilderden Melozzo da Forlì en Luca Signorelli fresco's, en in 1552 voegde Lorenzo Lotto in de middenbeuk profeten en sibillen in grisaille toe.

Rond de kruising liggen kapellen die bij het zesde eeuwfeest van 1894 met giften per land opnieuw werden versierd; er zijn onder meer een Franse, Slavische, Amerikaanse, Duitse, Poolse, Zwitserse en Spaanse kapel. De kapel van de hertogen van Urbino behield als enige haar zestiende-eeuwse aanzien, met stucwerk van Federico Brandani en fresco's van Federico Zuccari. In de schatkamer schilderde Pomarancio tussen 1605 en 1609 de gewelven.

Wokół Santa Casa stoi wysoka marmurowa obudowa według projektu Bramantego, od 1513 roku wykonana w znacznej części przez Andreę Sansovina. Cztery boki przedstawiają Zwiastowanie, Narodzenie Chrystusa, przybycie Santa Casa do Loreto i narodzenie Maryi. Zwiastowanie, ukończone w 1523 roku, uchodzi za szczytowe osiągnięcie całości.

Kopuła ma 22 metry średnicy. Cristoforo Roncalli, zwany Pomarancio, pokrył ją malowidłami w latach 1610-1615; Cesare Maccari ozdobił ją na nowo w latach 1895-1907, dziejami dogmatu o Niepokalanym Poczęciu i Litanii Loretańskiej. Fasadę z białego kamienia istryjskiego ukończono w 1587 roku za papieża Sykstusa V, który w 1586 roku ufortyfikował Loreto.

Luigi Vanvitelli zbudował w latach 1750-1754 dzwonnicę o wysokości 75,6 metra; jej kurant wygrywa Litanię Loretańską. Trzy spiżowe drzwi powstały około roku jubileuszowego 1600. W zakrystiach malowali freski Melozzo da Forlì i Luca Signorelli, a w 1552 roku Lorenzo Lotto dodał w nawie głównej proroków i sybille w technice grisaille.

Wokół skrzyżowania naw leżą kaplice, które przy sześćsetleciu w 1894 roku ozdobiono na nowo z darów poszczególnych krajów; są wśród nich między innymi kaplica francuska, słowiańska, amerykańska, niemiecka, polska, szwajcarska i hiszpańska. Kaplica książąt Urbino jako jedyna zachowała swój szesnastowieczny wygląd, ze sztukateriami Federica Brandaniego i freskami Federica Zuccariego. W skarbcu Pomarancio pomalował sklepienia w latach 1605-1609.

Um die Santa Casa steht eine hohe Marmorverkleidung nach dem Entwurf Bramantes, ab 1513 größtenteils von Andrea Sansovino ausgeführt. Die vier Seiten zeigen die Verkündigung, die Geburt Christi, die Ankunft der Santa Casa in Loreto und die Geburt Mariens. Die 1523 vollendete Verkündigung gilt als Höhepunkt des Ganzen.

Die Kuppel hat einen Durchmesser von 22 Metern. Cristoforo Roncalli, genannt Pomarancio, bemalte sie zwischen 1610 und 1615; Cesare Maccari gestaltete sie zwischen 1895 und 1907 neu, mit der Geschichte des Dogmas der Unbefleckten Empfängnis und der Lauretanischen Litanei. Die Fassade aus weißem istrischem Stein wurde 1587 unter Papst Sixtus V. vollendet, der Loreto 1586 befestigt hatte.

Luigi Vanvitelli errichtete zwischen 1750 und 1754 den 75,6 Meter hohen Glockenturm; das Glockenspiel spielt die Lauretanische Litanei. Die drei Bronzetüren entstanden um das Heilige Jahr 1600. In den Sakristeien malten Melozzo da Forlì und Luca Signorelli Fresken, und 1552 fügte Lorenzo Lotto im Mittelschiff Propheten und Sibyllen in Grisaille hinzu.

Rund um die Vierung liegen Kapellen, die zur sechsten Jahrhundertfeier von 1894 mit Spenden aus einzelnen Ländern neu ausgestattet wurden; es gibt unter anderem eine französische, slawische, amerikanische, deutsche, polnische, schweizerische und spanische Kapelle. Die Kapelle der Herzöge von Urbino bewahrte als einzige ihr Aussehen aus dem sechzehnten Jahrhundert, mit Stuckarbeiten von Federico Brandani und Fresken von Federico Zuccari. In der Schatzkammer bemalte Pomarancio zwischen 1605 und 1609 die Gewölbe.

Autour de la Santa Casa s'élève un haut revêtement de marbre conçu par Bramante, exécuté pour l'essentiel à partir de 1513 par Andrea Sansovino. Les quatre faces représentent l'Annonciation, la Nativité du Christ, l'arrivée de la Santa Casa à Lorette et la naissance de Marie. L'Annonciation, achevée en 1523, passe pour le sommet de l'ensemble.

La coupole a un diamètre de 22 mètres. Cristoforo Roncalli, dit le Pomarancio, la peignit entre 1610 et 1615 ; Cesare Maccari la décora à nouveau entre 1895 et 1907, avec l'histoire du dogme de l'Immaculée Conception et des litanies de Lorette. La façade en pierre blanche d'Istrie fut achevée en 1587 sous le pape Sixte V, qui avait fortifié Lorette en 1586.

Luigi Vanvitelli construisit entre 1750 et 1754 le campanile de 75,6 mètres ; le carillon joue les litanies de Lorette. Les trois portes de bronze furent réalisées autour du jubilé de 1600. Dans les sacristies, Melozzo da Forlì et Luca Signorelli peignirent des fresques, et en 1552 Lorenzo Lotto ajouta dans la nef centrale des prophètes et des sibylles en grisaille.

Autour de la croisée s'ouvrent des chapelles qui furent redécorées lors du sixième centenaire de 1894, grâce à des dons recueillis par pays ; on compte notamment une chapelle française, slave, américaine, allemande, polonaise, suisse et espagnole. La chapelle des ducs d'Urbino est la seule à avoir conservé son aspect du seizième siècle, avec les stucs de Federico Brandani et les fresques de Federico Zuccari. Dans la salle du trésor, le Pomarancio peignit les voûtes entre 1605 et 1609.

Attorno alla Santa Casa si eleva un alto rivestimento marmoreo su progetto del Bramante, eseguito in gran parte dal 1513 da Andrea Sansovino. I quattro lati raffigurano l'Annunciazione, la Natività di Cristo, l'arrivo della Santa Casa a Loreto e la nascita di Maria. L'Annunciazione, completata nel 1523, è considerata il vertice dell'insieme.

La cupola ha un diametro di 22 metri. Cristoforo Roncalli, detto il Pomarancio, la dipinse tra il 1610 e il 1615; Cesare Maccari la decorò nuovamente tra il 1895 e il 1907, con la storia del dogma dell'Immacolata Concezione e delle Litanie Lauretane. La facciata in pietra bianca d'Istria fu completata nel 1587 sotto papa Sisto V, che nel 1586 aveva fortificato Loreto.

Luigi Vanvitelli costruì tra il 1750 e il 1754 il campanile di 75,6 metri; il carillon suona le Litanie Lauretane. Le tre porte di bronzo nacquero attorno al giubileo del 1600. Nelle sacrestie Melozzo da Forlì e Luca Signorelli dipinsero affreschi, e nel 1552 Lorenzo Lotto aggiunse nella navata centrale profeti e sibille in grisaille.

Attorno alla crociera si dispongono cappelle che in occasione del sesto centenario del 1894 furono ridecorate con offerte raccolte per nazione; vi sono tra le altre una cappella francese, slava, americana, tedesca, polacca, svizzera e spagnola. La cappella dei duchi di Urbino è l'unica ad aver conservato il suo aspetto cinquecentesco, con stucchi di Federico Brandani e affreschi di Federico Zuccari. Nella sala del tesoro il Pomarancio dipinse le volte tra il 1605 e il 1609.

En torno a la Santa Casa se alza un alto revestimiento de mármol proyectado por Bramante y ejecutado en su mayor parte, a partir de 1513, por Andrea Sansovino. Los cuatro lados muestran la Anunciación, el Nacimiento de Cristo, la llegada de la Santa Casa a Loreto y el nacimiento de María. La Anunciación, concluida en 1523, pasa por ser la cumbre del conjunto.

La cúpula tiene un diámetro de 22 metros. Cristoforo Roncalli, apodado Pomarancio, la pintó entre 1610 y 1615; Cesare Maccari la decoró de nuevo entre 1895 y 1907, con la historia del dogma de la Inmaculada Concepción y de las Letanías Lauretanas. La fachada de piedra blanca de Istria se concluyó en 1587 bajo el papa Sixto V, que había fortificado Loreto en 1586.

Luigi Vanvitelli construyó entre 1750 y 1754 el campanario de 75,6 metros; el carillón toca las Letanías Lauretanas. Las tres puertas de bronce se realizaron en torno al año jubilar de 1600. En las sacristías pintaron frescos Melozzo da Forlì y Luca Signorelli, y en 1552 Lorenzo Lotto añadió en la nave central profetas y sibilas en grisalla.

En torno al crucero se disponen capillas que, con motivo del sexto centenario de 1894, fueron decoradas de nuevo con donativos por países; hay, entre otras, una capilla francesa, eslava, americana, alemana, polaca, suiza y española. La capilla de los duques de Urbino fue la única que conservó su aspecto del siglo XVI, con estucos de Federico Brandani y frescos de Federico Zuccari. En el tesoro, Pomarancio pintó las bóvedas entre 1605 y 1609.

De Lauretaanse Litanie, de litanie van de Heilige Maagd Maria, draagt de naam van dit heiligdom; het gebruik ervan in Loreto is al in 1558 opgetekend. Paus Sixtus V keurde haar op 11 juli 1587 goed met de bul Reddituri, en paus Paulus V liet haar vanaf 1613 in de Romeinse kerken zingen op zaterdagen en op Mariafeesten.

Door de eeuwen heen zijn er aanroepingen toegevoegd, onder meer Koningin van de Vrede door Benedictus XV in 1916, Koningin ten hemel opgenomen door Pius XII in 1950 en Moeder van de Kerk door Johannes Paulus II in 1980. Op 20 juni 2020 voegde paus Franciscus er drie toe: Moeder van barmhartigheid, Moeder van hoop en Troost van migranten.

Op 24 maart 1920 riep paus Benedictus XV Onze-Lieve-Vrouw van Loreto uit tot patrones van luchtreizigers en van de voorspoedige reis. Charles Lindbergh nam in 1927 een beeldje van Loreto mee op zijn vlucht over de Atlantische Oceaan, en Apollo 8 droeg in 1968 een Loreto-medaille mee naar de maan.

In november 1989 verhief paus Johannes Paulus II de kerk tot pauselijke basiliek minor. Paus Benedictus XVI bezocht het heiligdom op 4 oktober 2012, vijftig jaar na het bezoek van Johannes XXIII. In oktober 2019 plaatste paus Franciscus het feest van Onze-Lieve-Vrouw van Loreto terug op de algemene Romeinse kalender, als vrije gedachtenis op 10 december.

Litania Loretańska, litania do Najświętszej Maryi Panny, nosi nazwę od tego sanktuarium; jej używanie w Loreto odnotowano już w 1558 roku. Papież Sykstus V zatwierdził ją 11 lipca 1587 roku bullą Reddituri, a papież Paweł V polecił ją od 1613 roku śpiewać w kościołach rzymskich w soboty i w święta maryjne.

Na przestrzeni wieków dodawano kolejne wezwania, między innymi Królowo Pokoju przez Benedykta XV w 1916 roku, Królowo Wniebowzięta przez Piusa XII w 1950 roku i Matko Kościoła przez Jana Pawła II w 1980 roku. 20 czerwca 2020 roku papież Franciszek dodał do niej trzy: Matko miłosierdzia, Matko nadziei i Pociecho migrantów.

24 marca 1920 roku papież Benedykt XV ogłosił Matkę Bożą Loretańską patronką podróżujących drogą powietrzną i szczęśliwej podróży. Charles Lindbergh zabrał w 1927 roku figurkę z Loreto na swój lot nad Oceanem Atlantyckim, a Apollo 8 poniósł w 1968 roku medalik loretański na Księżyc.

W listopadzie 1989 roku papież Jan Paweł II podniósł kościół do godności papieskiej bazyliki mniejszej. Papież Benedykt XVI odwiedził sanktuarium 4 października 2012 roku, pięćdziesiąt lat po wizycie Jana XXIII. W październiku 2019 roku papież Franciszek przywrócił święto Matki Bożej Loretańskiej do ogólnego kalendarza rzymskiego, jako wspomnienie dowolne 10 grudnia.

Die Lauretanische Litanei, die Litanei der Heiligen Jungfrau Maria, trägt den Namen dieses Heiligtums; ihr Gebrauch in Loreto ist bereits 1558 bezeugt. Papst Sixtus V. billigte sie am 11. Juli 1587 mit der Bulle Reddituri, und Papst Paul V. ließ sie ab 1613 in den römischen Kirchen an Samstagen und an Marienfesten singen.

Im Lauf der Jahrhunderte sind Anrufungen hinzugefügt worden, unter anderem Königin des Friedens durch Benedikt XV. im Jahr 1916, In den Himmel aufgenommene Königin durch Pius XII. im Jahr 1950 und Mutter der Kirche durch Johannes Paul II. im Jahr 1980. Am 20. Juni 2020 fügte Papst Franziskus drei weitere hinzu: Mutter der Barmherzigkeit, Mutter der Hoffnung und Trost der Migranten.

Am 24. März 1920 rief Papst Benedikt XV. Unsere Liebe Frau von Loreto zur Patronin der Flugreisenden und der glücklichen Reise aus. Charles Lindbergh nahm 1927 eine Loreto-Statuette auf seinen Flug über den Atlantischen Ozean mit, und Apollo 8 trug 1968 eine Loreto-Medaille zum Mond.

Im November 1989 erhob Papst Johannes Paul II. die Kirche zur päpstlichen Basilica minor. Papst Benedikt XVI. besuchte das Heiligtum am 4. Oktober 2012, fünfzig Jahre nach dem Besuch Johannes' XXIII. Im Oktober 2019 setzte Papst Franziskus das Fest Unserer Lieben Frau von Loreto wieder in den allgemeinen Römischen Kalender, als nicht gebotenen Gedenktag am 10. Dezember.

Les litanies de Lorette, litanies de la Bienheureuse Vierge Marie, portent le nom de ce sanctuaire ; leur usage à Lorette est attesté dès 1558. Le pape Sixte V les approuva le 11 juillet 1587 par la bulle Reddituri, et le pape Paul V les fit chanter à partir de 1613 dans les églises de Rome, les samedis et aux fêtes mariales.

Au fil des siècles, des invocations ont été ajoutées, notamment Reine de la paix par Benoît XV en 1916, Reine élevée au ciel par Pie XII en 1950 et Mère de l'Église par Jean-Paul II en 1980. Le 20 juin 2020, le pape François en ajouta trois : Mère de miséricorde, Mère de l'espérance et Consolation des migrants.

Le 24 mars 1920, le pape Benoît XV proclama Notre-Dame de Lorette patronne des voyageurs aériens et du bon voyage. Charles Lindbergh emporta en 1927 une statuette de Lorette lors de son vol au-dessus de l'océan Atlantique, et Apollo 8 emporta en 1968 une médaille de Lorette jusqu'à la Lune.

En novembre 1989, le pape Jean-Paul II éleva l'église au rang de basilique mineure pontificale. Le pape Benoît XVI se rendit au sanctuaire le 4 octobre 2012, cinquante ans après la visite de Jean XXIII. En octobre 2019, le pape François a replacé la fête de Notre-Dame de Lorette au calendrier romain général, comme mémoire facultative le 10 décembre.

Le Litanie Lauretane, le litanie della Beata Vergine Maria, portano il nome di questo santuario; il loro uso a Loreto è attestato già nel 1558. Papa Sisto V le approvò l'11 luglio 1587 con la bolla Reddituri, e papa Paolo V dal 1613 le fece cantare nelle chiese di Roma il sabato e nelle feste mariane.

Nel corso dei secoli vi sono state aggiunte invocazioni, tra cui Regina della pace da parte di Benedetto XV nel 1916, Regina assunta in cielo da parte di Pio XII nel 1950 e Madre della Chiesa da parte di Giovanni Paolo II nel 1980. Il 20 giugno 2020 papa Francesco ne aggiunse tre: Madre di misericordia, Madre della speranza e Conforto dei migranti.

Il 24 marzo 1920 papa Benedetto XV proclamò la Madonna di Loreto patrona degli aeronauti e del buon viaggio. Nel 1927 Charles Lindbergh portò con sé una statuetta di Loreto nel suo volo sull'oceano Atlantico, e nel 1968 l'Apollo 8 portò con sé una medaglia lauretana fino alla luna.

Nel novembre del 1989 papa Giovanni Paolo II elevò la chiesa a basilica pontificia minore. Papa Benedetto XVI visitò il santuario il 4 ottobre 2012, cinquant'anni dopo la visita di Giovanni XXIII. Nell'ottobre del 2019 papa Francesco reinserì la festa della Madonna di Loreto nel calendario romano generale, come memoria facoltativa il 10 dicembre.

Las Letanías Lauretanas, las letanías de la Santísima Virgen María, llevan el nombre de este santuario; su uso en Loreto está documentado ya en 1558. El papa Sixto V las aprobó el 11 de julio de 1587 con la bula Reddituri, y el papa Pablo V dispuso desde 1613 que se cantaran en las iglesias de Roma los sábados y en las fiestas marianas.

A lo largo de los siglos se han ido añadiendo invocaciones, entre ellas Reina de la Paz por Benedicto XV en 1916, Reina asunta al cielo por Pío XII en 1950 y Madre de la Iglesia por Juan Pablo II en 1980. El 20 de junio de 2020 el papa Francisco añadió tres: Madre de misericordia, Madre de la esperanza y Consuelo de los migrantes.

El 24 de marzo de 1920 el papa Benedicto XV proclamó a Nuestra Señora de Loreto patrona de los viajeros aéreos y del buen viaje. Charles Lindbergh llevó consigo en 1927 una pequeña imagen de Loreto en su vuelo sobre el océano Atlántico, y el Apolo 8 llevó en 1968 una medalla de Loreto a la Luna.

En noviembre de 1989 el papa Juan Pablo II elevó la iglesia a basílica pontificia menor. El papa Benedicto XVI visitó el santuario el 4 de octubre de 2012, cincuenta años después de la visita de Juan XXIII. En octubre de 2019 el papa Francisco devolvió la fiesta de Nuestra Señora de Loreto al calendario romano general, como memoria libre el 10 de diciembre.